Chương 183: Áo liệm không vừa

Khói từ xóm than không đi thẳng. Nó bò thấp qua chợ hành hương, chui vào từng mái quán, làm giấy tang trên sạp áo liệm cong lên như da bị bỏng. Tần Mạc chạy tới đầu phố thì bị một hàng áo trắng chặn ngang. Không phải người Phật Đài. Là áo liệm treo ngoài sạp, ướt khói, tay áo dài chạm mặt người qua đường. Trong cơn rối, mấy tấm áo như những người chết chưa kịp mặc đang cố níu chân kẻ sống.

Chủ sạp là một bà lão lưng gù tên Lâm Bà, miệng ngậm kim, tay vẫn đo vải cho một xác người đặt trên phản. Khói ngoài phố dày đến mức khách chạy tán loạn, nhưng bà không bỏ thước dây. “Đứng yên. Chết rồi cũng đừng làm khó người may.”

Người nhà xác khóc: “Bà ơi, xóm than cháy!”

“Áo không vừa, xuống đất cũng lạnh.” Lâm Bà kéo thước qua vai xác, rồi quay phắt sang Tần Mạc. “Ngươi, đừng đứng gần vải. Máu và dấu nghịch làm áo nặng.”

Tần Mạc dừng ở cửa sạp. Lệnh của Minh Trì chỉ cấm hắn đứng gần bếp/lều bệnh, không cấm áo liệm. Nhưng hắn hiểu ý bà. Áo liệm là đồ đi qua tay người sống trước khi gửi người chết. Một vệt của hắn rơi vào, người nhà có thể cả đời tin người chết bị ma theo.

Chu Bình thở dốc phía sau, chống chổi nứt như gậy. “Bà may nhanh được không? Người ngoài kia sắp thành khách của bà hết.”

Lâm Bà liếc gã. “Miệng độc, phổi yếu. Không sống lâu nếu cứ chạy theo người ngu.”

“Ta đã được khuyên nhiều rồi, bà đổi món đi.”

Khói lại dày hơn. Từ phía xóm than có tiếng người hét, nhưng giữa chợ, một chuyện khác nổ ra ngay trong sạp. Một thanh niên mặc áo tang giật áo liệm khỏi tay Lâm Bà. “May chữ cha ta lớn lên. Nhà họ Triệu bên kia may chữ to gấp đôi, sao cha ta nhỏ?”

Lâm Bà giật lại áo. “Tiền vải nhà ngươi đủ ngần này.”

“Người chết còn phân tiền?”

“Người sống phân trước. Ta chỉ cắt theo.”

Thanh niên đỏ mắt. Hắn không chỉ tham thể diện. Cha hắn nằm trên phản, mặt phủ vải, bàn chân lộ ra khỏi tấm chiếu vì áo cũ quá ngắn. Con người này vừa mất cha, vừa thấy tên cha bị may nhỏ hơn nhà bên, vừa nghe xóm than cháy ngoài kia. Đau không làm hắn đúng, nhưng làm nắm tay hắn thật.

Hắn xô Lâm Bà. Tần Mạc bước một bước, rồi dừng. Nếu hắn ra tay, sạp áo liệm sẽ thành nơi ma can thiệp tang sự. Chu Bình lại chống chổi vào giữa hai người, không nhanh nhưng đủ chắn. “Đánh bà may thì áo cha ngươi tự dài ra à?”

Thanh niên túm cổ áo Chu Bình. “Ngươi là ai?”

“Người bệnh có kinh nghiệm mặc áo không vừa.”

Tần Mạc nhìn tay thanh niên siết cổ áo Chu Bình. Sát Đạo trong ngực hắn không cần lý do lớn. Bạn hắn bị túm, người kia có thể bị bẻ cổ tay ngay. Nhưng Chu Bình liếc hắn một cái rất nhanh: đừng.

Lâm Bà cầm thước dây quất vào tay thanh niên. “Buông. Cha ngươi lúc sống nợ ta hai lần sửa áo. Chết rồi còn để con tới phá sạp. Nhà họ Triệu may chữ to vì họ đem vải tốt. Nhưng chữ to không làm cha ngươi ấm hơn nếu vai áo hở.”

Thanh niên buông Chu Bình, nước mắt rơi thẳng xuống áo liệm. “Ta không muốn cha ta bị người ta cười.”

Lâm Bà im một nhịp, rồi bực bội lấy từ dưới bàn ra một mảnh vải thừa. “May thêm viền vai. Chữ vẫn nhỏ. Vai kín. Muốn hay không?”

“Không có tiền.”

“Ta ghi nợ. Nhưng nếu ngươi dám nói ta làm công đức, ta cắt viền ngay.”

Thanh niên nghẹn. “Vì sao?”

“Vì ta ghét công đức khi nó làm người ta quên trả tiền.” Lâm Bà xỏ chỉ. “Tên cha ngươi?”

“Tống Hà.”

“Chữ Hà may theo sông hay theo họ?”

Thanh niên ngây ra. “Ta không biết.”

Lâm Bà ngẩng lên, mắt sắc như kim. “Ngươi vừa đòi chữ to cho cha, lại không biết chữ ấy nghĩa gì?”

Câu ấy tàn nhẫn hơn thước quất. Thanh niên lùi một bước, mặt trắng bệch. Người nhà phía sau nức nở. Trong sạp áo liệm, cái tên Tống Hà nằm giữa tiền vải, nghĩa chữ, vai áo và lòng hiếu nóng đến vụng.

Một bà cụ tóc trắng được cô gái trẻ dìu từ mép phố vào. Áo bà dính tro, một bên tay áo cháy thủng, nhưng tay vẫn giữ chặt cái túi vải nhỏ. Thanh niên vừa thấy bà liền nhào tới. “Mẹ! Con tưởng…”

“Tưởng ta cháy luôn rồi ngươi khỏi hỏi chữ?” Bà cụ đánh vào vai hắn một cái yếu đến mức giống phủi bụi. “Hà là hà trong hoa sen. Năm cha ngươi sinh, ao sau nhà nở bảy bông. Ông ngoại ngươi bảo đặt Hà để đừng sợ nước nữa, ai ngờ cả đời hắn vẫn sợ.”

Thanh niên cúi đầu như trẻ nhỏ. “Con không biết.”

“Ngươi chỉ biết cha ngươi nợ ai, thích uống gì, mắng ai. Cũng là biết.” Bà cụ thở dốc, rồi quay sang Lâm Bà. “Chữ nhỏ cũng được. Vai kín là được. Ông ấy lúc sống ghét lạnh vai.”

Lâm Bà không nhận lời cảm ơn. Bà kéo từ ngăn bàn ra một cuộn thước vải cũ, trên đó có ba chỗ vá bằng chỉ đen. Tần Mạc nhìn thấy mỗi chỗ vá đều được ghi một ngày nhỏ. Lâm Bà thấy ánh mắt hắn, bực bội nói: “Thước từng thiếu đoạn. Năm đó ta đo áo cho chồng ta, vai hụt một tấc. Chôn rồi mới thấy. Sau đêm ấy ta vá thước, không vá được người.”

Sạp áo liệm im xuống. Cái giá của bà không chỉ là tham tiền, cũng không phải từ bi sạch. Nó là một lỗi cũ bị may vào thước, làm bà bốn mươi năm không cho vai người chết hở nếu còn một mảnh vải thừa. Tần Mạc bỗng hiểu vì sao bà ghét chữ công đức. Có những người không cần công đức. Họ cần không làm sai lần nữa.

Chu Bình nhìn cuộn thước, giọng nhỏ hơn trước. “Bà có ghi nợ chồng mình không?”

Lâm Bà lườm gã. “Ghi. Hắn nợ ta một đời để ta mắng tiếp.”

Bà cụ tóc trắng bật khóc mà cũng bật cười. Tiếng ấy lạ, mắc trong khói. Thanh niên Tống Hà cúi xuống lau chân mẹ bằng vạt áo tang, vụng về đến mức càng lau càng bẩn. Bà không mắng nữa. Bàn tay già của bà đặt lên đầu con, rất nhanh, rồi rút lại như sợ mềm lòng làm hắn quên chạy.

Tần Mạc bỗng nhớ trang Tô Vãn trong sổ. Hắn viết tên nàng đủ nét, giữ giấy đèn tắt, giữ thanh y, giữ những thói quen nhỏ. Nhưng nếu có ai hỏi chữ Vãn trong tên nàng lúc nàng tự viết thích nghiêng nét nào hơn, hắn có trả lời được không? Có. Nhưng nếu hỏi kiếp sau nàng muốn tên gì, hắn không biết và không được biết thay.

Khói ngoài phố tràn vào làm xác trên phản ho như sống. Không, là người em trai bên cạnh ho sặc. Lâm Bà ném cho Tần Mạc một bó vải ướt. “Ngươi đứng đó làm cột à? Che áo trên dây. Khói ám vào áo, người nhà lại bảo người chết về ho.”

“Ta chạm được?”

“Chạm vải ngoài, không chạm áo đã ghi tên. Tay bẩn cũng có việc bẩn hợp.”

Tần Mạc cầm vải ướt che hàng áo liệm chưa ghi tên. Chu Bình kéo thanh niên Tống Hà sang một bên ngồi xuống. “Cha ngươi thích sông không?”

“Ông… sợ nước.”

“Vậy chữ Hà có thể không phải sông.”

“Mẹ ta bảo là hà trong hoa sen.”

Chu Bình nhìn Tần Mạc. “Nghe chưa, hỏi người sống trước khi phóng đại tên người chết.”

Thanh niên Tống Hà cúi đầu. “Mẹ ta ở xóm than.”

Vừa dứt lời, ngoài phố có tiếng gỗ cháy gãy. Người trong sạp nhìn nhau. Lâm Bà kéo chỉ thật nhanh, tay già nhưng không run. “Ta may xong viền vai. Ngươi đem áo về hay chạy cứu mẹ?”

Thanh niên ôm đầu. Nếu đem áo, mẹ có thể chết. Nếu chạy, cha nằm đó chưa có áo vừa. Người chết và người sống kéo hắn làm đôi.

Tần Mạc nói: “Ta giữ áo.”

Lâm Bà nhìn hắn như nhìn người định tự chui vào rắc rối. “Ngươi giữ, người ta sau này bảo áo nhiễm ma.”

“Bà giữ.”

“Ta phải kéo áo ngoài sạp khỏi khói.”

Chu Bình thở dài. “Ta giữ. Ta vốn bệnh, áo liệm gần ta cũng hợp.”

Tần Mạc lạnh mặt. “Đừng nói vậy.”

“Vậy ngươi giữ ta khỏi ngã.” Chu Bình cầm áo Tống Hà bằng hai tay, cố không để chạm đất. “Chạy đi.”

Thanh niên Tống Hà nhìn áo, nhìn xác cha, rồi chạy ra phố về phía xóm than, vừa chạy vừa khóc gọi mẹ. Không ai trong sạp nói hắn bất hiếu. Lâm Bà cúi xuống chỉnh vai áo lần cuối, giọng khô: “Người sống chạy được thì cứ chạy. Người chết đợi giỏi hơn.”

Tần Mạc kéo tấm vải ướt qua hàng áo. Khói nóng làm mắt cay. Sen đen lại động: xóm than cháy, người nhiều, sợ nhiều, oán nhiều. Nếu nuốt một luồng khói oán, hắn có thể dập lửa nhanh hơn. Có thể cứu mẹ Tống Hà, cứu bến than, cứu Bùi Sách. Cái giá? Hắn chưa biết. Lúc nào sen đen cũng đặt giá sau.

Lâm Bà bỗng quát: “Đừng dùng thứ trong người ngươi vào áo tang!”

Tần Mạc nhìn bà.

“Ta may cho người chết bốn mươi năm. Ta biết lúc nào người sống muốn lấy người chết làm cớ.” Bà cắn đứt chỉ. “Muốn cứu xóm than thì chạy bằng chân. Đừng để khói tang đội ơn ma khí.”

Chu Bình ôm áo liệm, cười yếu. “Bà thật sự nên mở lớp mắng.”

“Ta thu tiền trước.”

Một đứa trẻ từ ngoài chạy vào, tay cầm đôi dép cháy xém. “Bà Lâm! Đội khiêng quan nói thiếu người! Có quan tài kẹt ở ngõ than!”

Lâm Bà chửi một câu rất tục, nhét kim vào búi tóc. “Áo Tống Hà giao cho thằng bệnh. Ngươi,” bà chỉ Tần Mạc, “đi khiêng. Không dùng khí. Quan tài người chết mà bay lên, cả phố mất ngủ.”

Tần Mạc nhận dây vải buộc vai. Hắn không từng nghĩ sau khi bị cửa Phật từ chối, việc kế tiếp của mình là khiêng quan tài trong ngõ cháy. Nhưng có lẽ đường tang vốn bắt đầu như vậy: không phải bằng bí mật luân hồi, mà bằng một cái áo liệm không vừa, một người con không biết nghĩa tên cha, và khói từ xóm than đang làm mọi lời hỏi cao biến thành chuyện phải chạy ngay.

Trước khi rời sạp, hắn nhìn áo Tống Hà trong tay Chu Bình. Chữ Hà được may nhỏ, nhưng vai áo kín. Không đẹp. Vừa đủ.

Bà cụ tóc trắng bỗng gọi hắn. “Người cầm dây kia.”

Tần Mạc quay lại, không bước gần.

Bà lấy trong túi vải ra một miếng vải xám bằng bàn tay, mép đã cháy. “Lót vai. Dây khiêng cắn sâu lắm.”

Thanh niên Tống Hà vội nói: “Mẹ, đó là miếng vá áo cha.”

“Cha ngươi không cần nữa. Người sống khiêng ông ấy cần.” Bà nhìn Tần Mạc, mắt vẫn sợ nhưng không tránh. “Ta không biết ngươi là gì. Nhưng nếu ngươi khiêng quan tài nhà ta, vai ngươi rách thì quan tài cũng nghiêng.”

Tần Mạc không nhận ngay. “Bà có thể đưa cho đội khiêng.”

“Ta đưa cho người đứng ở vai thiếu.” Bà cụ thở ra, giọng khàn vì khói. “Đừng hiểu thành tha hay tin. Chỉ là dây phải có lót.”

Lâm Bà cầm miếng vải, ném sang Tần Mạc để khỏi chạm tay. “Nhận đi. Và trả tiền áo cho ta qua nhà này, không trả cho bà ấy. Người già vừa thoát cháy dễ hào phóng quá mức.”

Bà cụ mắng: “Ngươi may áo hay may miệng?”

“Cả hai đều lấy tiền.” Lâm Bà lại ngậm kim, nhưng khóe mắt đỏ. “Hôm nay biết đúng chữ Hà đáng giá hơn miếng vải. Ta bớt một dòng nợ, không bớt tiền áo.”

Tần Mạc buộc miếng vải xám lên vai. Nó còn mùi khói và mùi dầu tóc người già. Không phải pháp bảo. Chỉ là thứ làm dây đỡ cắt thịt một chút. Từ sau Trấn Hồn Đài, hắn đã quen với những vật mang nhân quả lớn: thanh y, vấn điệp, sổ tên. Miếng vải nhỏ này nhắc hắn có khi một vật sống đủ chỉ vì nó vừa đúng vai một người trong một buổi khói.

Chu Bình ôm áo liệm, bỗng ho một cơn dài. Cô gái trẻ bên cạnh định đỡ, nhưng thấy dấu bệnh trên áo gã lại rụt tay. Nàng không vô tình, chỉ sợ nếu chạm nhầm người bệnh, mẹ vừa thoát khói sẽ bị lây. Chu Bình nhìn thấy, tựa lưng vào cột gỗ, cười khàn. “Ta đứng được. Đừng làm rơi áo là được.”

Thanh niên Tống Hà quay lại, giọng còn nghẹn. “Ta cầm áo cha ta.”

Lâm Bà đập thước vào tay hắn. “Tay ngươi vừa bới tro. Rửa.”

“Không có nước sạch.”

Bà cụ tóc trắng lấy khăn trong tay áo, nhúng vào chậu nước xám dưới bàn rồi vắt. “Xám cũng sạch hơn tro.” Bà lau từng ngón tay con, động tác chậm đến sốt ruột. Ngoài phố người ta còn hét cháy, trong sạp một bà mẹ vẫn bắt con rửa tay trước khi chạm áo cha. Không phải vì tang lễ lớn hơn lửa. Mà vì nếu bỏ hết những việc nhỏ, người chết sẽ rời đi bằng sự cẩu thả của người sống.

Tần Mạc nhìn chiếc khăn xám chuyển đen. Hắn nghĩ tới bàn tay mình vừa rửa ở lu củi, tới đứa trẻ chỉ đúng rãnh nước. Mỗi nơi thấp đều có một luật nhỏ: máu không vào bếp, tro không chạm áo, tên không may theo chữ mình đoán. Những luật ấy không cứu được Tô Vãn. Nhưng nếu hắn bước qua chúng vì nỗi đau của mình, hắn sẽ thành thứ mà ngay cả nàng lúc còn sống cũng không muốn nhìn.

Tần Mạc bước ra phố khói, nghe Lâm Bà sau lưng quát người nhà đừng để nước mắt rơi vào chỉ mới may. Đường về xóm than hẹp, đầy áo trắng phất trong gió nóng. Lần này hắn không cầm kiếm. Hắn cầm dây khiêng quan.