Chương 165: Tường nhận tội
Tường nhận tội dựng ở phía tây ngoại đàn, nơi ban ngày phơi áo bệnh và ban đêm treo đèn giấy. Nó không cao, chỉ ngang ngực người lớn, mặt tường quét vôi vàng nhạt. Trên tường dán hàng trăm tờ giấy, tờ mới trắng, tờ cũ ngả màu khói. Mực trên giấy không đồng đều: người có tiền thuê thư sinh viết thì nét tròn, người tự viết thì chữ nghiêng ngả, có tờ chỉ in một dấu tay vì chủ nó không biết chữ. Gió đêm lật mép giấy, làm cả bức tường như đang thở bằng những lời chưa chắc đã được tha.
Tần Mạc đứng trước tường, trong tay áo giấu hộp thuốc còn nửa lát cuối. Chu Bình đi theo bất chấp lời Mạnh bà tử, khoác một tấm áo bệnh quá rộng, mặt đỡ xám hơn nhưng bước chân vẫn rỗng. Gã nhìn tường một vòng, nhăn mặt.
“Ta không thích thứ này.”
“Vì sao?”
“Nó giống cái chợ bán nhẹ lòng. Ai viết được thì về ngủ, ai không viết được thì đứng đây nhìn người khác ngủ.”
Ở góc tường có một bàn nhỏ. Người phụ trách bàn là một thư sinh già tên Sầm Viễn, râu thưa, mắt kèm nhèm, tay cầm bút như cầm kim vá áo. Ông không phải tăng nhân. Ông được thuê để chép lời cho người không biết chữ. Trước mặt ông đặt ba ống tre: nhận tội tự nguyện, nhận tội thay, và giấy trắng. Ống giấy trắng ít nhất.
Một người đàn bà bán rau đứng trước bàn, tay vặn góc áo. “Viết giúp ta: ta thấy người kéo xe bệnh, ta không báo. Vì lúc đó con bé sắp chết.”
Sầm Viễn chấm bút. “Viết ‘vì thương trẻ bệnh’ được không? Nghe nhẹ hơn.”
Người đàn bà lắc đầu. “Không. Ta không thương cao vậy. Ta sợ nếu báo thì xe đổ trước quầy rau của ta, máu dính hàng, sáng mai không bán được.”
Bút Sầm Viễn dừng lại. Ông ngẩng lên nhìn nàng. Nàng cắn môi, mắt đỏ nhưng không né. “Viết đúng. Ta muốn ngủ, nhưng không muốn ngủ bằng câu đẹp.”
Sầm Viễn viết đúng. Nét bút chậm hơn các tờ trước. Chu Bình nhìn người đàn bà, rồi nhìn Tần Mạc. “Thấy chưa? Người ta còn thành thật hơn ngươi nhiều lúc.”
“Ừ.”
“Đừng ừ ngoan thế, ta nổi da gà.”
Người đàn bà nhận giấy, dán lên tường, rồi đứng nhìn nó như nhìn một cái mụn được rạch ra. Nàng không nhẹ nhõm hẳn. Nhưng vai hạ xuống một chút.
Ngay sau nàng là một thanh niên áo sạch. Hắn đặt tiền lên bàn. “Viết: ta từng bị nghịch chủng ép nhận ơn. Ta vô tội.”
Sầm Viễn không cầm tiền. “Bị ép thế nào?”
“Hắn giữ cầu. Ta phải qua.”
“Ngươi có thể viết: ta qua cầu lúc hắn giữ cầu. Còn bị ép nhận ơn là câu của ngươi, không phải việc.”
Thanh niên nổi nóng. “Ông chỉ chép thuê.”
“Ừ. Chép thuê nên phải biết chữ nào nặng quá.” Sầm Viễn đẩy tiền lại. “Muốn câu kia, qua bàn trong. Họ viết đẹp hơn ta.”
Tần Mạc nhìn ông già chép thuê. Một người không cầm chuông, không giữ thuốc, chỉ giữ vài chữ khỏi bị bẻ cong quá dễ. Nơi nào cũng có kẽ nhỏ như vậy. Kẽ nhỏ không cứu cả tường, nhưng cứu được một tờ giấy.
Sầm Viễn lúc ấy mới nhìn Tần Mạc. “Ngươi muốn viết?”
Chu Bình lập tức đáp thay: “Không.”
“Ta hỏi hắn.”
Tần Mạc bước tới bàn. Ba ống tre nằm trước mặt. Nhận tội tự nguyện. Nhận tội thay. Giấy trắng. Hắn có thể viết rất nhiều: ta đã giết, đã nuốt, đã muốn nuốt, đã để người khác sợ, đã dùng tình sâu làm cớ. Nhưng viết ra đây để làm gì? Để Phật Đài lưu? Để dân nhìn rồi thấy hắn cũng biết nhận? Để hắn nhẹ hơn? Tội nào viết được thành câu quá dễ đều đáng nghi.
“Giấy trắng,” hắn nói.
Sầm Viễn lấy một tờ. “Không viết gì?”
“Có viết.” Tần Mạc cầm bút. Hắn viết một dấu ngang rất ngắn, rồi dừng.
Chu Bình ghé nhìn. “Đây là chữ gì?”
“Chưa đủ chữ.”
Sầm Viễn nhìn dấu ngang, rồi nhìn hắn. “Nhiều người dùng giấy trắng để giả sâu.”
“Ta biết.”
“Ngươi giả không?”
“Có thể.”
Ông già bật cười, tiếng cười khô. “Thành thật khó chịu.” Ông lấy hồ, đẩy tờ giấy về phía hắn. “Dán vào mép dưới. Giấy chưa đủ chữ không nên ở giữa tường.”
Tần Mạc làm theo. Tờ giấy chỉ có một nét ngang nằm thấp hơn những lời nhận tội khác, gần nơi vôi tường đã bong. Một đứa trẻ đi ngang chỉ vào hỏi mẹ chữ gì. Người mẹ kéo tay nó đi. “Đừng hỏi chuyện người lớn.”
Sen đen trong ngực Tần Mạc không thích tờ giấy ấy. Nó thích những lời nhận tội lớn, vì lời lớn dễ chuyển thành hận lớn. Một nét ngang không cho nó gì để ăn. Nhưng chính vì không cho gì, nét ấy làm hắn đứng lại lâu. Hắn chưa dám viết tên Tô Vãn làm lý do. Chưa dám viết mình vô tội. Cũng chưa dám viết hết tội vì có những người liên quan chưa cho phép hắn kéo họ lên tường này.
Từ phía bếp ngoại đàn vang lên tiếng cãi. Một cô bé bán bánh mặn bị hai hộ pháp kéo tới. Nàng khoảng mười ba, tóc buộc hai bên, trước ngực ôm một rổ bánh phủ khăn. Một hộ pháp cầm tờ chiếu truy ma dính mỡ.
“Bán cho người mang nghịch danh, giấu không khai,” hộ pháp nói.
Cô bé cãi ngay: “Ta bán cho người bệnh cầm gậy, không bán cho ma. Với lại bánh nguội, không ai mua nữa.”
Chu Bình ngẩn ra. “Người bệnh cầm gậy là ta?”
“Ngươi mua bánh mặn?” Tần Mạc hỏi.
Chu Bình nhìn trời. “Ta đói.”
“Bằng tiền nào?”
“Nợ.”
Cô bé lập tức chỉ gã. “Đúng! Hắn còn nợ hai đồng. Bắt thì bắt hắn trả tiền trước.”
Không khí trước tường nhận tội kỳ lạ đi. Có người muốn cười nhưng sợ. Hộ pháp trẻ giữ tay cô bé cũng lúng túng, vì vụ án chứa ma bỗng biến thành nợ bánh nguội. Sầm Viễn đặt bút xuống, hỏi rất nghiêm túc: “Có giấy nợ không?”
Cô bé lấy từ rổ ra một mảnh lá khô, trên đó vạch hai dấu bằng than. “Đây.”
Chu Bình nhìn mảnh lá, chột dạ. “Ta tưởng ngươi đùa.”
“Ai đùa với bánh?” cô bé giận đến đỏ mặt. “Ta bán hết mới được đem thuốc về cho mẹ. Các ngươi làm người lớn cứ thích nói chuyện trời đất, còn hai đồng cũng quên.”
Tần Mạc bỗng thấy toàn bộ tường nhận tội, nước buông danh, chuông nghiệp, vấn điệp đều phải nhường chỗ cho hai đồng bánh. Cô bé không quan tâm hắn hỏi luân hồi. Nàng quan tâm mẹ nàng có thuốc hay không. Chính sự không quan tâm ấy làm nàng thật.
Hộ pháp nói: “Dù có nợ, bán cho người bị ghi nghịch vẫn phải khai.”
“Vậy khai xong có trả tiền không?”
“Đó là việc khác.”
“Không khác!” Cô bé quát. “Mẹ ta ho ra máu cũng là việc khác với các ngươi. Bánh nguội cũng là việc khác. Tiền thuốc cũng là việc khác. Cái gì của người nghèo cũng thành việc khác hết!”
Sân im. Hộ pháp trẻ tức nhưng không biết đáp. Sầm Viễn chậm rãi lấy một tờ giấy. “Tên?”
Cô bé cảnh giác. “Để phạt à?”
“Để ghi nợ bánh.”
“A Mặn.” Nàng nói. “Không phải tên thật. Tên thật xấu.”
“Tên thật có muốn ghi không?”
“Không.”
“Vậy ghi A Mặn.” Sầm Viễn viết: người bệnh cầm gậy nợ A Mặn hai đồng bánh nguội. Không ghi chứa ma. Không ghi đồng lõa. Chỉ ghi nợ.
Hộ pháp trẻ giật giấy. “Ông lách lệ.”
Sầm Viễn giữ lại bằng hai ngón tay gầy. “Ta ghi việc có chứng. Ngươi muốn ghi thêm tội thì tự viết tên mình dưới dòng sau.”
Hộ pháp nhìn quanh. Quá nhiều người đang nhìn. Nếu hắn cố biến hai đồng bánh thành án, cả tường nhận tội sẽ thấy bộ mặt buồn cười của lệ. Hắn buông tay.
Chu Bình móc túi, không có tiền. Tần Mạc cũng không còn. A Mặn khoanh tay, nước mắt lưng tròng vì giận chứ không vì sợ. Cuối cùng Mạnh bà tử từ nhà bệnh đi ra, ném hai đồng xuống bàn.
“Trừ vào thuốc của thằng cầm gậy,” bà nói.
Chu Bình kêu lên: “Bà là y tu hay chủ nợ?”
“Người bệnh không trả nợ thì khó khỏi.”
A Mặn nhận tiền, đếm kỹ, rồi nhìn Tần Mạc. “Ngươi là ma thật à?”
Hộ pháp quát: “Không được nói chuyện!”
Tần Mạc đáp trước khi hắn kịp ngăn: “Ta chưa biết.”
A Mặn nhíu mày. “Vậy khi nào biết nhớ trả thêm tiền làm ta bị dọa. Một đồng.”
Chu Bình cười đến ho sặc. Mạnh bà tử cũng quay mặt đi, vai rung nhẹ. Hộ pháp đỏ bừng mặt nhưng không bắt nữa. A Mặn ôm rổ bánh chạy về phía bếp sau, vừa chạy vừa mắng người tu hành ăn nợ.
Tần Mạc nhìn tờ giấy nợ bánh được dán lên mép tường, ngay cạnh tờ giấy chỉ có một nét ngang của mình. Hai tờ giấy thấp, xấu, không giống lời sám hối cao đẹp. Nhưng chúng khiến tường nhận tội bớt giống nơi bán nhẹ lòng hơn. Một tội chưa đủ chữ. Một nợ phải trả. Đôi khi người ta cần bắt đầu từ đó.
Cuối sân, một gương đồng ở cổng phụ bỗng sáng lên. Mặt gương vốn dùng ghi người ra vào ngoại đàn, lúc này hiện bóng Chu Bình mua bánh trong mưa giấy, rồi hiện bóng Tần Mạc đứng cách đó rất xa, không hề nhận bánh. Hộ pháp trẻ nhìn gương, sắc mặt trắng đi. Lời vu “bán cho ma” vừa mất một chân.
Quảng Từ từ mái hiên bước ra. “Gương cổng đã ghi. Sáng mai đối chiếu.”
Sầm Viễn thu bút. “Vậy hôm nay tường đủ rồi.”
Tần Mạc nhìn gương đồng. Nó có thể giúp. Nó cũng có thể hại, nếu người giữ gương chọn góc khác. Nhưng ít nhất lúc này, A Mặn không bị biến thành đồng lõa vì hai đồng bánh nguội. Chu Bình ôm bụng, lẩm bẩm rằng mình thà bị ma bắt còn hơn bị Mạnh bà tử trừ thuốc. Tần Mạc nghe gã cằn nhằn, tay chạm vào hộp thuốc cuối trong áo. Đêm vẫn chưa qua. Nhưng trên tường vàng, nét ngang của hắn và giấy nợ bánh cùng run trong gió, giữ lại một sự thật rất nhỏ: không phải mọi thứ đều nên được gọi bằng tội lớn.
Vừa lúc họ định rời đi, mẹ của A Mặn chạy tới từ lối bếp. Bà gầy đến mức áo như treo trên xương, miệng bịt khăn, mỗi lần ho đều quay mặt vào khuỷu tay để không phun vào rổ bánh. A Mặn lập tức giấu hai đồng sau lưng như sợ mẹ trả lại. Bà nhìn hộ pháp, nhìn Tần Mạc, rồi cúi xuống trước Sầm Viễn.
“Con tôi có làm sai thì ghi tôi,” bà nói.
A Mặn giận đến giậm chân. “Mẹ! Con bán bánh, mẹ nằm trong bếp biết gì!”
“Biết con hay cãi.” Bà ho đến cong người. “Biết con thấy người đói thì bán chịu. Biết nếu ghi tội, sau này con không được đứng sạp. Ghi tôi đi, tôi già rồi.”
Sầm Viễn cầm bút nhưng không chấm mực. “Bà nhận thay việc mình không làm?”
“Mẹ nhận thay con thì được.”
“Được hay không là một chuyện. Đúng hay không là chuyện khác.” Ông đẩy tờ giấy nợ bánh về phía bà. “Ở đây đang ghi nợ, chưa ghi tội.”
Bà nhìn tờ giấy, đọc rất chậm vì mắt kém. Khi đọc tới “người bệnh cầm gậy nợ A Mặn hai đồng”, bà bỗng bật cười, cười xong lại ho. “Vậy còn tiền thuốc?”
Mạnh bà tử ở phía sau lạnh lùng nói: “Đã trừ vào tên người bệnh cầm gậy.”
Chu Bình ôm ngực. “Ta không ngờ một ngày tên ta bị giấu mà nợ vẫn tìm được.”
A Mặn dúi hai đồng vào tay mẹ. “Con đã bảo họ phải trả.”
Bà mẹ nắm tiền, mắt đỏ. Bà không cảm ơn Tần Mạc. Thay vào đó, bà kéo A Mặn cúi đầu với Sầm Viễn, rồi với Mạnh bà tử. Đến lượt Tần Mạc, A Mặn lén nhìn hắn. “Ngươi vẫn nợ một đồng làm ta bị dọa.”
“Ừ.”
“Nhớ đấy.”
Tần Mạc gật. Một món nợ nhỏ, vô lý, nhưng sạch hơn rất nhiều lời ân nghĩa. Nó không biến hắn thành người tốt. Nó chỉ buộc hắn nếu còn sống thì quay lại trả một đồng cho cô bé bán bánh mặn. Chu Bình nghe vậy, cười khàn: “Ghi vào sổ chưa?”
Tần Mạc lấy sổ ra, nhưng dừng lại. A Mặn thấy động tác ấy, lập tức nói: “Không ghi tên thật.”
“Ghi A Mặn?”
“Ghi nợ bánh. Đừng ghi mẹ ta.”
Hắn viết đúng ba chữ: nợ bánh mặn. Không ghi tên mẹ. Không ghi công. Không ghi tội. Tờ giấy nợ trên tường và dòng nhỏ trong sổ của hắn bỗng nối với nhau bằng một sợi rất đời. Tô Vãn từng nói người nghèo nhớ nợ giỏi hơn nhớ ơn, vì nợ có ngày trả được, còn ơn thường đè chết người. Hắn khi đó không hiểu. Bây giờ, một đồng tiền chưa trả làm hắn thấy mình còn bị kéo lại mặt đất.
Gương đồng cổng phụ sáng thêm lần nữa. Lần này nó không hiện A Mặn, mà hiện bóng một người áo xám đứng ngoài sân, tay cầm lệnh bài Thái Huyền. Người ấy không bước vào, chỉ đặt một phong chiếu dưới chân cổng rồi lùi lại. Quảng Từ nhặt phong chiếu. Dấu trên phong là Thiên Luật, nhưng nét mực vội, như người viết không muốn ở lại lâu.
Ông mở ra đọc, mặt không đổi. “Ai chứa Tần Mạc qua đêm sẽ bị cắt công đức ngoại đàn ba tháng. Ai giao người trước giờ mão, giữ nguyên thuốc và cháo.”
Không khí trước tường co lại. Những người vừa cười vì nợ bánh lập tức nhớ nồi cháo, thuốc, bát nước, giường bệnh đều có thể bị cắt. A Mặn ôm rổ sát ngực. Mẹ nàng kéo con lùi. Sầm Viễn chậm rãi đậy nắp nghiên mực, như sợ mực cũng nghe thấy.
Chu Bình nói nhỏ: “Đến rồi.”
Tần Mạc nhìn phong chiếu trong tay Quảng Từ. Giết người đưa tin thì dễ nếu hắn còn ở ngoài cổng. Nhưng kẻ đưa tin đã không vào, có lẽ cũng sợ. Chiếu nằm đây, đặt toàn bộ ngoại đàn vào một phép tính: một người bị truy đổi lấy ba tháng cháo thuốc. Đây không phải lời vu lớn. Đây là dao đặt lên nồi cơm.
Quảng Từ gấp phong chiếu lại. “Sáng mai đối chiếu ở gương cổng phụ.”
Một hộ pháp hỏi: “Còn đêm nay?”
“Đêm nay tường đã đủ.” Quảng Từ nhìn Tần Mạc. “Ngươi ở dưới hiên chuông. Không vào nhà bệnh. Không ra cổng chính. Ai muốn tự nhận thì đợi trời sáng.”
Tần Mạc nghe rõ phần chưa nói: nếu hắn bỏ đi, ngoại đàn có thể đỡ mất cháo. Nếu hắn ở lại, những người ở đây phải chịu áp lực vì hắn. Chu Bình nhìn hắn bằng ánh mắt cảnh cáo, như biết hắn đang tính đường rời đi trong im lặng.
“Ngươi mà chạy để tỏ ra biết điều,” Chu Bình nói, “ta sẽ nói với A Mặn cộng thêm lãi.”
A Mặn ở xa lập tức đáp: “Hai đồng!”
Một vài người bật cười rất nhỏ, rồi nín. Tiếng cười ấy mong manh nhưng đủ làm phong chiếu bớt giống lưỡi dao treo giữa trời. Tần Mạc cất sổ, chạm vào hộp thuốc cuối. Hắn vẫn chưa biết sáng mai mình sẽ làm gì trước gương cổng phụ. Nhưng đêm nay, ít nhất, hắn không dùng việc bỏ đi để tự khen mình hy sinh. Ở lại cũng có giá. Đi cũng có giá. Lần này hắn phải trả trong tầm mắt những người bị ảnh hưởng, không được lén biến lựa chọn thành tư thế đẹp.